Robert Slijfer ...van alles en nog wat...

Weblog

Rhyparochromus vulgaris
30-11-2013   01:37:54

Rhyparochromus vulgarisHet was gistermorgen, vrijdag 29 november 2013, omstreeks 06:00 uur. Over het bureau, op het werk, liep in een keer een klein beestje van ongeveer één centimeter groot. Met behulp van een papiertje en bekertje deze kunnen vangen. Aan de bovenkant van het bekertje door middel van een servet en elastiek hem hermetisch afgesloten. Nu wachten tot ik naar huis kon... Rustig stond het bekertje te wachten en het onbekend beestje kon nergens heen. Eenmaal thuis aangekomen rees eigenlijk meteen de vraag hoe ik het beestje zo humaan mogelijk kon doden, want levend onder de microscoop was geen optie daar hij (of zij) weer meteen zou weglopen (of nog erger, meteen weg zou vliegen). Al eerder had ik eens een spinnetje (van ongeveer twee millimeter) door middel van vriezen om zeep geholpen, maar achteraf was dat niet zo'n strakke aktie. Het was namelijk onmogelijk geworden om daarna nog de verkrompen pootjes zo te reconstrueren dat ze weer in een natuurlijke stand zouden staan. De lijkstijfheid was echter veel te snel ingetreden. Zo had ik gelezen dat azijnether een betere optie zou zijn, bijkomend voordeel van azijnether is dat lijkstijfheid langer op zich laat wachten. Verkrijgbaar bij een apotheek maar vrij prijzig... Opeens herinnerde ik mij een product op de website van Vermandel Entomologie Speciaalzaak. Etos nagellakremover zonder acetonEtos Nagellakremover zonder aceton met ethyl acetaat zou perfect werken in combinatie met een stikpot. Deze goede man van Vermandel heeft wel humor want hij schrijft ook: "In de stikpot wordt het best gebruikgemaakt van ethylacetaat maar ether voldoet ook. Laat de dieren voldoende lang in de pot - het is vervelend als ze na te zijn opgeprikt weer bijkomen". Etos? De vrouw maar meteen lief aangekeken en gevraagd het te gaan halen voor mij daar. Goede aktie van Etos, alle nagellak producten waren in de aanbieding, één potje voor maar slechts € 0,84. Na een paar uur geslapen te hebben, ik had nachtdienst gehad, kon de proef beginnen. Het beestje werd vanuit de beker in een glazen potje gedaan en een klein propje keukenpapier doordrenkt met ethyl acetate werd in het potje gedaan. Nog geen kwartier later lag hij levenloos op de bodem. Wat mij bij het spinnetje niet meer lukte ging nu nog perfect. Aangezien ik nog geen determineer gereedschap heb deed ik het reconstrueren van de pootjes met een coctail-prikker, je moet toch iets... Onder de microscoop zag je de mooi gedetailleerde tekening van de bovenkant. De foto, hier boven afgebeeld, laat nog veel te wensen over en ik hoop in de nabije toekomst de kunst van fotografie met een microscoop beter onder de knie te krijgen. Het dode beestje zit nu overigens netjes opgeborgen in een papilot met alle info genoteerd die noodzakelijk zijn voor nader onderzoek (datum vonst, vindplaats, vinder). Maar ja, ik wist inmiddels nog steeds niet wat het was. Aangezien mijn kennis binnen entomologie nog zo goed als nihil is, kon ik toch wel wat hulp gebruiken. Hier kwam het voordeel van de moderne social media naar voren. Een klein berichtje, met foto, op de (besloten) facebook pagina van de Nederlandse Entomologische Vereniging deed wonderen. Binnen korte tijd kreeg ik antwoord van Mark Lammers: "Rhyparochromus vulgaris, een wants uit de familie Lygaeidae".

In de [PDF] Nederlandse Faunistische Mededelingen 23 - Naturalis (2005), pagina 52, staat het volgende over deze soort beschreven:

Rhyparochromus vulgaris

Nieuw voor Noord-Holland

 

Noord-Holland Badhoevedorp, Sloterland, ac 112-482, 5.vii.2003, 1 (vrouwtje) en 24.vii.2004, 5 larven, fb.

 

Noord-Brabant Nuenen, ac 166-384, 6.xii.2004, 1 (vrouwtje) onder schors van den Pinus sp., P. van Rooij.

 

Rhyparochromus vulgaris was van een beperkt aantal vindplaatsen in Nederland bekend, meestal in of bij woningen in de provincies Zuid-Holland (Delft, Rotterdam), Noord-Brabant (Knegsel) en Limburg (Sevenum) (Aukema et al. 1997). Ze overwintert als imago op beschutte plaatsen, vaak in aantal bij elkaar, onder andere onder schors van dood hout. In Sloterland werd ze aangetroffen tussen gras en houtsnippers bij een grove den Pinus sylvestris. Versleping met openhaardhout speelt vermoedelijk een rol bij de verdere verspreiding van deze van origine meer zuidelijke soort.

Wordt beslist vervolgt.

Meer info over Rhyparochromus vulgaris (Schilling, 1829): Nederlandse soortenregister

 
Reacties: